# Market Z raporu ve faturaların muhasebeye aktarımı

Adres: https://kasadas.com/rehber/market-z-raporu-ve-fatura-muhasebe-aktarimi/ · Yayım: 2026-11-11 · Mevzuat son kontrol: 2026-11-11 · Yazar: Kasadaş ekibi

**Kısa cevap:** Markette günlük yazar kasa Z raporları, faturalı satışlar, iadeler, alış faturaları ve tahsilatlar KDV oranı ile ödeme tipine göre muhasebe hesap kodlarına eşlenir; borç ve alacak dengeli yevmiye fişleri olarak mali müşavirin programına aktarılır ve aktarılan dönem mükerrer kaydı önlemek için kilitlenir.

Her ay sonunda market sahibi ile mali müşavir arasında yaşanan en büyük zaman kaybı, günlük
[Z raporu](https://kasadas.com/rehber/z-raporu-nedir/) rulolarının, pos gün sonu sliplerinin, kesilen e-Arşiv
faturalarının ve yüzlerce alış faturasının muhasebe programına elle girilmesidir. Oysa kasada ve
panelde oluşan her işlem zaten KDV oranı ve ödeme tipi kırılımıyla kayıt altındadır.

## Markette muhasebeye hangi kayıtlar aktarılır?

Bir gıda perakendecisinin aylık muhasebe paketinde beş ana kayıt kümesi bulunur:

1. **Günlük Z raporları:** Her yazar kasanın günlük KDV oranlarına (%1, %10, %20) göre matrah ve
   hesaplanan KDV toplamları ile nakit, banka kartı ve yemek kartı kırılımları
   ([market ürünlerinde KDV oranları](https://kasadas.com/rehber/market-urunlerinde-kdv-oranlari/)).
2. **Faturalı satışlar ve iadeler:** Kasada veya panelde düzenlenen
   [e-Fatura ve e-Arşiv](https://kasadas.com/rehber/e-fatura-ve-e-arsiv-farki/) belgeleri ile gider pusulalı ve
   faturalı iadeler.
3. **Alış ve fiyat farkı faturaları:** Tedarikçilerden gelen mal alım faturaları, iade faturaları
   ve [fiyat farkı faturaları](https://kasadas.com/rehber/fiyat-farki-faturasi-nedir/).
4. **Tahsilat, tediye ve giderler:** Cari tahsilatlar, tedarikçi ödemeleri, masraf fişleri ve
   banka hareketleri.
5. **Kasa farkları:** Vardiya kapanışında tespit edilen
   [kasa açığı ve fazlası](https://kasadas.com/rehber/kasa-acigi-nedir/) kayıtları.

## Tekdüzen Hesap Planı eşlemesi nasıl kurulur?

Her mali müşavirin alt hesap kırılımı farklı olabilir: kimi şube bazında, kimi KDV oranı bazında,
kimi de banka POS cihazı bazında alt hesap açar. Şablonlu hesap eşleme yapısında hesap kodları bir
kez tanımlanır:

| İşlem kalemi                         | Örnek TDHP ana hesabı | Kırılım anahtarı                     |
| ------------------------------------ | --------------------- | ------------------------------------ |
| Perakende ve faturalı yurt içi satış | `600`                 | KDV oranı (`%1`, `%10`, `%20`), şube |
| Hesaplanan KDV                       | `391`                 | KDV oranı                            |
| Nakit kasa ve banka POS hakedişleri  | `100` / `108`         | Şube kasası, banka / yemek kartı     |
| Ticari mal alışları ve indirilecek   | `153` / `191`         | KDV oranı, şube                      |
| Tedarikçi kampanya ve fiyat farkı    | `602` / `320` / `120` | Tedarikçi cari kodu, KDV oranı       |
| Sayım ve tesellüm noksanları/fazlası | `197` / `397`         | Şube ve vardiya                      |

## Aktarım öncesi Z mutabakatı neden şarttır?

Muhasebeye fiş aktarmadan önce yazar kasanın Z toplamı ile kasa programındaki satış toplamının
birebir tuttuğundan emin olunmalıdır
([markette gün sonu nasıl yapılır?](https://kasadas.com/rehber/market-gun-sonu-nasil-yapilir/)). Z toplamı ile sistem
arasında fark varsa (örneğin kasadan bağımsız çekilmiş bir slip veya yarım kalmış işlem), fark
günlük Z mutabakatında yakalanıp nedeni düzeltildikten sonra dönem aktarılmalıdır.

## Kasadaş’ta muhasebe aktarımı ve açık API

Kasadaş’ta günlük satış, iade, tahsilat, alış faturası, fiyat farkı ve alt işletici komisyon
kayıtları borç ve alacak dengeli yevmiye fişlerine dönüşür. Yaygın muhasebe programları için hazır
Excel ve XML fiş şablonları, Türk yevmiye düzeninde Excel ve genel CSV çıktısı vardır; ayrıca
dış sistemler **Açık API** ve günlük sıkıştırılmış CSV dışa aktarımıyla veriyi doğrudan çekebilir.
Aktarılan dönem kilitlenir, mali müşavir kendi rolüyle yalnız muhasebe ekranlarına erişir.
Ayrıntılar [raporlar ve muhasebe](https://kasadas.com/ozellikler/raporlar-ve-muhasebe/) sayfasında.

## Değişiklik günlüğü

- 11.11.2026: Yazı yayımlandı.

## Sık sorulanlar

**Kasada fatura kesilen satış Z raporunda mükerrer gelir yazar mı?** Hayır. Kasada e-Fatura veya e-Arşiv Fatura düzenlenen satışta yazar kasadan mali satış fişi yerine fatura bilgi fişi çıkar. Muhasebe aktarımında Z raporu günlük perakende fiş toplamlarını, faturalı satışlar ise kendi belge numaralarıyla ayrı fiş satırlarını oluşturur.

**Farklı KDV oranlı ürünler muhasebe fişinde nasıl ayrılır?** Şablonlu hesap eşlemede satış ve KDV hesapları KDV oranına göre alt hesaplara (örneğin 600.01, 600.10, 600.20 ve 391 alt hesapları) kendiliğinden ayrıştırılır.

**Vardiya kapanışındaki kasa açığı veya fazlası muhasebeye nasıl yansır?** Çekmece sayımında çıkan kasa noksanı (197) ve kasa fazlası (397) vardiya kapanış kaydından ayrı muhasebe satırı olarak yevmiye fişine aktarılır.


## Kaynaklar

1. [Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği Sıra No: 1, Tekdüzen Hesap Planı (GİB)](https://www.gib.gov.tr/mevzuat/kanun-ve-tebligler) (erişim: 2026-11-11)
