# Market kâr marjı nasıl hesaplanır? Marj ve kâr oranı

Adres: https://kasadas.com/rehber/market-kar-marji-hesaplama/ · Yayım: 2026-10-22 · Yazar: Kasadaş ekibi

**Kısa cevap:** Brüt kâr marjı, KDV hariç satış fiyatı ile alış maliyeti arasındaki farkın satış fiyatına oranıdır: (satış − maliyet) ÷ satış. Kâr oranı (markup) ise aynı farkın maliyete oranıdır. 80 TL’ye alınıp KDV hariç 100 TL’ye satılan üründe marj %20, kâr oranı %25’tir. Hesap KDV hariç tutarlarla ve iskonto ile nakliye dağıtılmış gerçek maliyetle yapılır.

**Brüt kâr marjı**, bir ürünü sattığınızda satış fiyatının yüzde kaçının size kâr olarak
kaldığını gösterir. Market gibi düşük marjlı ve yüksek hacimli bir işte birkaç puanlık hata,
yılın sonunda ciddi bir para demektir. Bu yazı marjın doğru hesabını, en sık yapılan iki hatayı
(marj ile kâr oranını karıştırmak ve KDV dahil hesaplamak) ve marjı sessizce eriten kalemleri
anlatır.

## Kâr marjı ile kâr oranı (markup) farkı ne?

İki oran aynı kârı farklı tabana böler:

> Brüt kâr marjı = (KDV hariç satış fiyatı − maliyet) ÷ KDV hariç satış fiyatı × 100
>
> Kâr oranı (markup) = (KDV hariç satış fiyatı − maliyet) ÷ maliyet × 100

| Maliyet | KDV hariç satış | Kâr   | Marj | Kâr oranı |
| ------- | --------------- | ----- | ---- | --------- |
| 80 TL   | 100 TL          | 20 TL | %20  | %25       |
| 75 TL   | 100 TL          | 25 TL | %25  | %33,3     |
| 90 TL   | 100 TL          | 10 TL | %10  | %11,1     |
| 50 TL   | 100 TL          | 50 TL | %50  | %100      |

En sık hata şudur: “Ürüne %20 koyalım” denip maliyetin üstüne %20 eklenir (80 × 1,20 = 96 TL).
Bu, kâr oranı %20 demektir; marj yalnız %16,7 olur. Hedefiniz %20 marjsa fiyat 96 TL değil
**100 TL** olmalıdır.

## Kâr marjı neden KDV hariç hesaplanır?

Satış fiyatındaki KDV sizin geliriniz değildir: tahsil edilir ve beyanla devlete ödenir. Alışta
ödediğiniz KDV de indirim konusu yapılır. Bu yüzden hem satış hem maliyet **KDV hariç** alınır.

Örnek: KDV oranı %10 olan bir ürün rafta 110 TL’ye satılıyor, KDV hariç alış maliyeti 80 TL.

- KDV hariç satış = 110 ÷ 1,10 = 100 TL
- Marj = (100 − 80) ÷ 100 = **%20**

KDV dahil fiyatla hesaplansaydı marj (110 − 80) ÷ 110 = %27,3 görünürdü. Aradaki fark kâr değil,
devlete ödenecek vergidir. Ürün grubuna göre KDV oranı için
[market ürünlerinde KDV oranları](https://kasadas.com/rehber/market-urunlerinde-kdv-oranlari/) yazısına bakın.

## Maliyet nasıl doğru hesaplanır?

Marjın doğruluğu maliyetin doğruluğuna bağlıdır. Maliyete girenler:

- **Faturadaki birim fiyat,** satır iskontosu düşülmüş olarak.
- **Belge altı iskonto:** faturanın toplamından yapılan indirim, satırlara paylaştırılır.
- **Nakliye ve ek giderler:** malı getirmenin maliyeti de ürünün maliyetidir. Bu paylaştırmaya
  **maliyete dağıtım** (landed cost) denir.
- **Ortalama maliyet:** aynı ürün farklı fiyatlardan alındıysa satılan malın maliyeti hareketli
  ağırlıklı ortalamayla bulunur ([çok şubeli markette stok](https://kasadas.com/rehber/cok-subeli-markette-stok-yonetimi/)).

Faturadaki fiyatın anlaştığınız fiyattan yüksek gelmesi de marjı düşürür. Bunu yakalamak için
[alış faturası kontrolü](https://kasadas.com/rehber/alis-faturasi-kontrolu/) yazısına bakın.

## Hedef marjdan satış fiyatı nasıl bulunur?

> KDV hariç satış fiyatı = maliyet ÷ (1 − hedef marj)

1. Maliyet: 42,00 TL (KDV hariç, iskonto ve nakliye dağıtılmış).
2. Hedef marj: %18 → 42 ÷ 0,82 = 51,22 TL.
3. KDV eklenir (%10): 51,22 × 1,10 = 56,34 TL.
4. Fiyat sonu tercihiyle: 56,90 TL ya da 56,99 TL.

Yuvarlama sonrası marjı yeniden kontrol edin. Aşağı yuvarlamak marjı hedefin altına düşürebilir.

## Marjı eriten kalemler nelerdir?

Raporda görülen brüt marj, kasaya giren paranın tamamını anlatmaz. Marjı sessizce eriten
başlıca kalemler:

| Kalem              | Neden önemli?                                         |
| ------------------ | ----------------------------------------------------- |
| Fire               | Satılamayan malın maliyeti doğrudan kârdan düşer      |
| Sayım farkı        | Kayda geçmeyen kayıp, dönem sonunda toplu çıkar       |
| Kampanya indirimi  | 3 al 2 öde gibi kampanyalarda bir ürün bedavaya gider |
| Fiyat güncellememe | Maliyet artar, raf fiyatı eski kalır                  |
| Kart komisyonu     | Kartla ödemede banka kesintisi                        |
| Yanlış fiyat       | Raf ile kasa farklıysa düşük olan fiyat uygulanır     |

Fire için [fire ve kayıp takibi](https://kasadas.com/rehber/fire-ve-kayip-takibi/), kampanyaların marja etkisi için
[kampanya türleri](https://kasadas.com/rehber/market-kampanya-turleri/), raf ile kasa farkı için
[raf fiyatı ile kasa fiyatı farkı](https://kasadas.com/rehber/raf-fiyati-kasa-fiyati-farki/) yazılarına bakın.

## Marjı ürün mü kategori mi izlemeli?

İkisi de. Ekmek, süt ve şeker gibi müşteri çeken ürünlerde marj düşük kalabilir; açığı temizlik,
kişisel bakım, şarküteri ve atıştırmalık gibi yüksek marjlı kategoriler kapatır. Bu yüzden:

- **Kategori marjını** ay ay izleyin, ani düşüşün nedenini arayın.
- **Ürün marjında** eksiye düşen ya da hedefin çok altında kalan ürünleri listeleyin.
- **Şubeleri yan yana** karşılaştırın: aynı ürün bir şubede farklı marj veriyorsa fiyat ya da
  maliyet farkı vardır.

## Kasadaş’ta maliyet ve satış fiyatı önerisi

Kasadaş’ta alış faturasındaki belge altı iskonto ve nakliye ürün satırlarına dağıtılır, her ürünün
gerçek maliyeti bulunur ve maliyet hareketli ağırlıklı ortalamayla izlenir. Maliyet değişince
hedef marjınıza ve fiyat sonu tercihinize göre yeni satış fiyatı önerilir; öneri mal kabul ya da
fatura onayında uygulanır. Fatura incelemesinde satış fiyatından pahalı gelen ya da marjı düşük
kalan ürün uyarılır. Ayrıntı [stok ve satın alma](https://kasadas.com/ozellikler/stok-ve-satin-alma/) sayfasında.

## Değişiklik günlüğü

- 22.10.2026: Yazı yayımlandı.

## Sık sorulanlar

**Kâr marjı ile kâr oranı arasındaki fark nedir?** Kâr marjı kârın satış fiyatına, kâr oranı (markup) kârın alış maliyetine oranıdır. 80 TL’ye alınıp 100 TL’ye satılan üründe kâr 20 TL’dir: marj %20, kâr oranı %25 olur. İkisi karıştırılırsa fiyatlar hedeflenenden düşük kalır.

**Kâr marjı KDV dahil mi hesaplanır?** Hayır. KDV işletmenin geliri değildir; satış fiyatındaki KDV devlete ödenir, alıştaki KDV indirilir. Marj, KDV hariç satış fiyatı ve KDV hariç maliyetle hesaplanır.

**İstediğim marja göre satış fiyatı nasıl bulunur?** KDV hariç satış fiyatı = maliyet ÷ (1 − hedef marj). 80 TL maliyetli üründe %20 marj için 80 ÷ 0,80 = 100 TL bulunur; üstüne ürünün KDV oranı eklenir ve fiyat sonu (,90 ya da ,99 gibi) tercihine göre yuvarlanır.

**Raporda kâr yüksek ama kasada para yok, neden?** Brüt kâr fire, sayım farkı, kampanya indirimi ve giderler düşülmeden hesaplanır. Ayrıca stok artışı ve veresiye alacakları kârı nakde dönüşmeden bağlar. Nakit için ayrıca nakit akışına bakılır.

