# e-Arşiv fatura iptali ve iade faturası: hangisi ne zaman?

Adres: https://kasadas.com/rehber/e-arsiv-fatura-iptali-ve-iade-faturasi/ · Yayım: 2026-10-22 · Mevzuat son kontrol: 2026-10-22 · Yazar: Kasadaş ekibi

**Kısa cevap:** Hatalı e-Arşiv fatura, GİB kılavuzundaki usul ve süre içinde iptal edilir ve iptal GİB’e bildirilir (VUK 509 Sıra No’lu Tebliğ, V.10). Malın tamamı süre içinde iade edilirse fatura iptal edilebilir; kısmi iadede ya da süre geçtiyse tüccar alıcı iade faturası keser, nihai tüketiciden geri alınan mal için gider pusulası düzenlenir. KDV iade döneminde düzeltilir (KDV Kanunu md. 35).

**e-Arşiv fatura iptali**, hatalı düzenlenmiş bir e-Arşiv faturanın hükümsüz sayılması ve bunun
GİB’e bildirilmesidir. **İade faturası** ise satılan malın geri verilmesini belgeleyen yeni bir
faturadır. İkisi sık karıştırılır: iptal **hatayı** düzeltir, iade faturası gerçekleşmiş bir satışın
**geri dönüşünü** kaydeder. Markette hangisinin ne zaman kullanılacağını bilmek, hem vergi kaydını
hem de müşteriyle ilişkiyi düzgün tutar.

## İptal mi, iade faturası mı?

| Durum                                                     | Doğru yol                                  |
| --------------------------------------------------------- | ------------------------------------------ |
| Fatura yanlış müşteriye, yanlış VKN/TCKN ile kesildi      | İptal (süre içindeyse), sonra doğru fatura |
| Tutar ya da ürün hatalı yazıldı, mal teslim edilmedi      | İptal (süre içindeyse)                     |
| Tüccar müşteri malı geri getirdi                          | Müşteri size iade faturası keser           |
| Nihai tüketici malın tamamını iptal süresi içinde getirdi | Fatura iptal edilebilir                    |
| Nihai tüketici malın bir kısmını getirdi ya da süre geçti | Siz gider pusulası düzenlersiniz           |
| Tedarikçiye mal iade ediyorsunuz                          | Siz tedarikçiye iade faturası kesersiniz   |
| Satış sonrası fiyat farkı (anlaşmadan yüksek fatura)      | Fiyat farkı faturası                       |

## e-Arşiv fatura nasıl iptal edilir?

VUK 509 Sıra No’lu Genel Tebliğ’in V.10 bölümüne göre e-Belgelere ilişkin **iptal işlemleri**,
GİB’in ebelge.gib.gov.tr adresinde yayımladığı kılavuzda belirtilen **usul, esas ve süreler
içinde** elektronik ortamda Başkanlık sistemine bildirilir. Uygulamada iptal:

1. Faturayı düzenlediğiniz yerden yapılır: GİB’in e-Belge portalı ya da özel entegratörünüz.
2. Kılavuzdaki süre içinde başlatılır; süre faturanın alıcıya iletildiği tarihten sayılır.
3. Alıcının durumuna göre kılavuzdaki onay adımlarından geçer.
4. GİB’e bildirilir; bildirim yapılmadan iptal tamamlanmış sayılmaz.

İptal süresi ve onay adımları kılavuzla belirlenir ve değişebilir. İptal etmeden önce güncel
kılavuzu entegratörünüzden ya da [GİB e-Belge portalından](https://ebelge.gib.gov.tr/) kontrol
edin. Süre geçmişse fatura iptal edilemez; düzeltme iade ya da fark faturası gibi belgelerle yapılır.

Önemli: iptal edilen faturanın yerine kesilen doğru fatura da VUK md. 231’deki yedi günlük süreye
tabidir; fatura malın tesliminden itibaren en geç yedi gün içinde düzenlenir.

## Tüccar müşteri malı iade ederse ne yapılır?

Malı iade eden **tüccar** ise iade faturasını **o keser**:

- Fatura, iade edilen malın cinsini, miktarını, birim fiyatını ve KDV’sini gösterir.
- Belge türü her faturada olduğu gibi belirlenir: bu kez alıcı sizsiniz; e-Fatura’ya kayıtlıysanız
  iade faturası size e-Fatura olarak, değilseniz e-Arşiv olarak gelir.
- Siz iade faturasını alış belgesi gibi kaydeder, malı stoğa alırsınız.

Siz tedarikçinize hasarlı ya da tarihi geçen ürün iade ettiğinizde de aynı kural geçerlidir: iade
faturasını siz kesersiniz ([mal kabul kontrol listesi](https://kasadas.com/rehber/mal-kabul-kontrol-listesi/)).

## Nihai tüketici malı iade ederse ne yapılır?

Malın tamamı iade edildiyse ve iptal süresi geçmediyse e-Arşiv fatura iptal edilebilir. Kısmi
iadede ya da süre geçtiyse durum farklıdır: nihai tüketici fatura düzenleyemez, bu yüzden
tüketiciden geri alınan mal için **satıcı gider pusulası** düzenler. VUK md. 234’e göre, 6502 sayılı Kanun kapsamında satın alınan malların iadesinde
iade bedeli banka, ödeme kuruluşu ya da PTT aracılığıyla ödenirse bu kurumların düzenlediği
belgeler gider pusulası yerine geçer. Kartla yapılan satışın karta iadesi bu duruma örnektir.

Gider pusulasının ne olduğu ve süresi [gider pusulası ne zaman kesilir?](https://kasadas.com/rehber/gider-pusulasi-ne-zaman-kesilir/)
yazısında. Yazar kasa fişiyle yapılmış bir satışın kasada iadesi ayrı bir akıştır
([markette iade ve değişim](https://kasadas.com/rehber/markette-iade-ve-degisim/)).

## İadede KDV nasıl düzeltilir?

KDV Kanunu md. 35’e göre malların iade edilmesiyle matrahta değişiklik olduğunda:

- satış yapan, borçlandığı KDV’yi,
- alış yapan, indirdiği KDV’yi,

değişikliğin olduğu dönemde düzeltir. Şart şudur: iade edilen mal **fiilen işletmeye girmiş**
olmalı ve bu giriş defter kayıtlarında ve beyannamede gösterilmelidir. İade belgelerini (iade
faturası, gider pusulası, banka dekontu) ay sonunda mali müşavirinize iletin.

## Hatalı faturayı önlemek için kontrol listesi

- Fatura kesilmeden önce mükellef sorgusu yapılıyor mu? (e-Fatura mı e-Arşiv mi kendiliğinden
  seçilsin.)
- VKN/TCKN ve unvan müşteriye okutularak kontrol ediliyor mu?
- Kasada fatura bilgisi girilmeden fatura sınırını aşan satış kapanıyor mu? Kapanmamalı
  ([fatura kesme sınırı](https://kasadas.com/rehber/fatura-kesme-siniri/)).
- İnternet yokken kuyruğa alınan faturalar yedi gün içinde düzenleniyor mu?
- İptal talepleri aynı gün işleniyor mu?

## Kasadaş’ta fatura ve iade

Kasadaş’ta kasada fatura talebi müşterinin vergi numarasıyla alınır; mükellef sorgusuyla e-Fatura
ya da e-Arşiv kendiliğinden seçilir, internet yokken talep kuyruğa girer ve durum ile PDF panelde
izlenir. e-Fatura ve e-Arşiv ayrı seriden numaralanır, numarayı entegratör verir. Tedarikçiye iade
belgeyle yapılır, anlaşmadan yüksek gelen alış faturası satırı için fiyat farkı faturası taslağı
açılır. Online sipariş iadesinde tam iadede e-Arşiv fatura sistemden iptal edilir, kısmi iadede
düzenlenen gider pusulasının numarası ve tarihi kayda girilir. Kasada iade fişle, Z numarasıyla ya
da müşteri kartıyla bulunur. Ayrıntı
[e-Belge ve ÖKC](https://kasadas.com/ozellikler/e-fatura-e-arsiv-ve-okc/) sayfasında.

## Değişiklik günlüğü

- 22.10.2026: Yazı yayımlandı. İptal bildirimi VUK 509 V.10, gider pusulası VUK md. 234, KDV
  düzeltmesi KDV Kanunu md. 35 metninden kontrol edildi. İptal süresi kılavuzla belirlendiği ve
  değişebildiği için gün sayısı verilmedi.

## Sık sorulanlar

**e-Arşiv fatura iptal edilebilir mi?** Evet, hatalı düzenlenen e-Arşiv fatura iptal edilebilir. VUK 509 Sıra No’lu Tebliğ V.10’a göre e-Belge iptalleri GİB’in ebelge.gib.gov.tr’de yayımladığı kılavuzdaki usul, esas ve süreler içinde elektronik ortamda Başkanlığa bildirilir. Süre geçmişse iptal yerine düzeltici belge yoluna gidilir.

**İade faturasını kim keser?** Malı iade eden taraf keser. Tüccar müşteriniz aldığı malı geri getirirse size iade faturası düzenler. Siz tedarikçinize mal iade ederseniz iade faturasını siz kesersiniz.

**Tüketici e-Arşiv faturalı malı iade ederse ne yapılır?** Malın tamamı iptal süresi içinde iade edildiyse fatura iptal edilebilir. Kısmi iadede ya da süre geçtiyse, nihai tüketici fatura düzenleyemeyeceği için satıcı gider pusulası düzenler. VUK md. 234’e göre iade bedeli banka ya da ödeme kuruluşu aracılığıyla ödenirse bu kurumların düzenlediği belgeler gider pusulası yerine geçer.

**İadede KDV ne olur?** KDV Kanunu md. 35’e göre malın iade edilmesiyle matrah değişirse satıcı borçlandığı vergiyi, alıcı indirdiği vergiyi değişikliğin olduğu dönemde düzeltir. İade edilen malın fiilen işletmeye girmesi ve bunun kayıtlarda gösterilmesi şarttır.


## Kaynaklar

1. [VUK Genel Tebliği (Sıra No: 509), dipnotlu güncel metin, V.10 (iptal ve itiraz bildirimi) (GİB e-Belge portalı)](https://ebelge.gib.gov.tr/dosyalar/tebligler/Dipnotlu_Guncel_Sekli_ile_509_Sira_No%27lu_VUK_Genel_Tebligi.pdf) (erişim: 2026-10-22)
2. [213 sayılı Vergi Usul Kanunu, md. 231 ve 234 (Mevzuat Bilgi Sistemi)](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.4.213.pdf) (erişim: 2026-10-22)
3. [3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, md. 35 (Mevzuat Bilgi Sistemi)](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.3065.pdf) (erişim: 2026-10-22)
4. [GİB e-Belge portalı, e-Arşiv Fatura hakkında](https://ebelge.gib.gov.tr/earsivhakkinda.html) (erişim: 2026-10-22)